Waarom je chatbot straks Europees moet zijn (en hoe je dat slim aanpakt)

Een paar jaar geleden keek niemand op van een chatbot die draaide op servers in Californië. Nu krijg ik die vraag steeds vaker:

"Is dit wel AVG-proof?"
"Kan ik dit blijven gebruiken?"

De wereld is veranderd. En als je in het mkb werkt, voel je dat inmiddels ook. Niet omdat je iets verkeerd doet—maar omdat de regels strakker worden en het speelveld geopolitiek is geworden.

In dit artikel: waarom Europese chatbots straks de norm zijn, en hoe je daar als mkb’er slim op kunt voorsorteren.

1. Chatbots zijn geen speeltje meer

AI-chatbots zijn in korte tijd volwassen geworden. Ze nemen klantvragen over, filteren leads, doen intake, zelfs recruitment.

Maar naarmate ze belangrijker worden, wordt ook de vraag urgenter:
Wie ziet die data? En waar staat die chatbot eigenlijk?

🇺🇸 De VS ziet data als strategisch goed.
🇪🇺 Europa ziet data als iets wat beschermd moet worden.

Daar zit een botsing, en jij zit ertussen als gebruiker.

2. De realiteit: steeds meer beperkingen

Wat verandert er concreet?

• AI Act: Europese wet die regels stelt aan ‘hoog-risico AI’, maar ook transparantie eist bij bots die met mensen communiceren.
• DSA & AVG: Je moet kunnen uitleggen wat je chatbot doet, waar data blijft, en hoe iemand zijn gegevens kan laten verwijderen.
• Overheidsklanten en semi-publieke sector stellen al strengere eisen.

Case: Er zijn overheidsprojecten waar je geen ChatGPT of Amerikaanse AI-diensten meer mag inzetten. En dat sijpelt door.

3. Wat betekent dit voor jouw chatbot?

Stel: je gebruikt een tool als ManyChat, Intercom, Drift of een custom ChatGPT-oplossing. Dan werk je met infrastructuur en/of AI-modellen die buiten de EU draaien.

Dat hoeft geen ramp te zijn—maar je moet er rekening mee houden:

• Je moet uitleg kunnen geven over dataverwerking
• Je moet het contractueel kunnen borgen (verwerkersovereenkomst)
• Je loopt het risico dat het over een jaar niet meer mag in jouw sector

Daarom is het slim om nu al te kijken naar alternatieven.

4. Europese alternatieven: hoe goed zijn ze echt?

Er is lang geroepen: “de Europese AI-tools zijn niet goed genoeg.”
Dat verandert.

• Aleph Alpha (DE): krachtige modellen, Europese focus
• Silo AI (FI): bouwt LLM-oplossingen op maat, o.a. voor overheid
• Deeploy (NL): beheersbare AI-services voor gevoelige toepassingen
• Mistral (FR): open modellen, verrassend snel en efficiënt

Voor mkb-oplossingen zie je ook tools als Flowstorm, Botpress en Chatlayer opkomen. Die geven je meer grip op data én voldoen makkelijker aan EU-eisen.

5. Wat kun je nu doen?

Je hoeft niet direct alles om te gooien. Maar voorsorteren helpt.
Kijk bijvoorbeeld naar:

• Waar draait je chatbot technisch gezien?
• Wie heeft toegang tot de data?
• Is er een alternatief dat hetzelfde kan, maar lokaal?
• Kun je nu al kiezen voor een tool die schaalbaar én compliant is?

Zelfs als je bij je huidige tool blijft, kun je documentatie en afspraken alvast op orde brengen.

Slot: van afhankelijk naar vooruitkijkend

De tijd dat je als mkb’er “gewoon maar iets koos wat werkte” is voorbij.
Chatbots zijn volwassen geworden. De wereld ook.
Nu is het moment om je digitale infrastructuur te bouwen op basis van waarden, compliance én praktische bruikbaarheid.

Niet uit angst voor boetes. Maar omdat je dan klaar bent voor wat er komen gaat.